TP.HCM: HT.Bửu Chánh giảng về “Buông bỏ” tại khóa an cư Pháp viện Minh Đăng Quang

Thuộc khuôn khổ khóa ACKH PL.2568 tại trường hạ Pháp viện Minh Đăng Quang, chiều 17/6/2024 (12/5/Giáp Thìn), HT.Bửu Chánh - Phó trưởng Ban Thường trực BTS GHPGVN tỉnh Đồng Nai, Phó Viện trưởng Học viện PGVN TP.HCM, Trưởng Khoa Pali, Trụ trì Thiền viện Phước Sơn (tỉnh Đồng Nai), đã có thời pháp thoại chủ đề “Buông bỏ”.

Như thường lệ trong các buổi giảng pháp của Hòa Thượng, Đại chúng cùng nhau trong 10 phút đầu, để, trước khi bước vào thời pháp. Sau 10 phút đầu thực hành thiền tọa tại chỗ, an định thân tâm, các hành giả được tiếp tục lắng nghe những trích dẫn tư liệu “truyền cảm hứng” bằng tiếng Anh, do Hòa thượng  sưu tầm từ Internet. Đoạn trích đã dịch sang Việt ngữ với nội dung đại ý như sau: “Con người trên đời này buồn khổ, chỉ vì buông không được, nghĩ không thông, nhìn không thấu, quên không nói”.

Hòa thượng cho biết, có câu rằng “Tam giới như hỏa trạch”, nghĩa là Dục giới, Sắc giới và Vô sắc giới đang thiêu đốt chúng sanh với những khổ đau không kể xiết. Tam giới giống như nhà lửa đang hừng hực cháy, như kinh Pháp Hoa có dạy: “Ba cõi không an, dường như nhà lửa, sự khổ dẫy đầy, đáng nên sợ hãi”.

Dựa vào A ty đàm, Hòa thượng cho rằng, trong khi ngủ thì tâm vô ký (không thiện và không ác) hoạt động. Trong đó, ở trạng thái thức, con người thường dùng tâm thiện hoặc bất thiện, nhưng phần lớn tâm bất thiện lại chiếm đa số thời gian. Do đó, khi cảm nhận tâm bất thiện trỗi dậy, có thể dùng việc đi ngủ để tâm bất thiện lắng dịu lại, giúp ổn định lại tinh thần, tạo nên trạng thái thoải mái hơn khi thức dậy. Dựa trên sự thoải mái và trạng thái hoạt động của tâm lúc vừa ngủ dậy, duyên đó mà sanh pháp thiện và sinh trưởng thiện pháp.

Trong Y học cổ truyền thường có câu: “Thông thì bất thống, thống thì bất thông”, nghĩa là khi huyết thông thì thân không đau bệnh, mà có bệnh đau thì khi đó huyết không thông. Cũng vậy, Hòa thượng khẳng định, tâm thần do không thông suốt, không hiểu rõ bản chất các pháp thì không thể buông xuống được, nên đau khổ lúc này sẽ chiếm lấy tâm thần đang bế tắc ấy.

Tam giới dù cõi thấp như Dục giới, hay cao như Vô sắc giới, thì cũng không thoát khỏi vòng luân hồi, tất cả đều là vọng chấp. Hòa thượng chỉ rõ: “Ở Dục giới bị chấp nhiễm ái dục, Sắc giới bị chấp nhiễm ái sắc, ở Vô sắc giới bị chấp nhiễm ái vô sắc. Vì không buông bỏ được chấp niệm cho nên tùy phước tội mà bị luân hồi không dứt trong ba cõi. Vì vậy, để giải thoát khỏi luân hồi phải học cách buông bỏ từng chấp niệm được xây dựng từ vô thỉ kiếp. Để buông bỏ được, chúng ta phải có trí tuệ để nhìn rõ bản chất của tất cả pháp trong tam giới đều là vô thường, khổ, vô ngã”.

Hòa thượng khuyến tấn, để nghĩ thông suốt phải học hiểu rành tam tạng kinh điển, để nhìn cho thấu thì phải thực hành pháp thiền định để phát sanh trí tuệ. Từ đó mới quên đi, buông xuống những chấp thủ là “ta”, là “của ta”, là “tự ngã của ta”, quên đi cái chấp niệm sinh khởi từ vô thỉ ấy. Có như vậy mới đạt được trí tuệ của bậc trí giả như trong thi kệ Pháp cú số 82 nói:

Ví như hồ nước thẳm sâu
Lắng yên, trong suốt
Chẳng màu bợn nhơ!
Lòng người trí giả lặng tờ
Khi nghe diệu pháp
Bến bờ như nhiên!

Hòa thượng trích dẫn thêm một đoạn tư liệu “truyền cảm hứng” như sau: “Dù bạn có tốt đến đâu, vẫn sẽ có người không hài lòng, thậm chí còn chê trách. Vậy nên trên đời này, không cần phải cố gắng để làm hài lòng người khác. Chỉ cần sống tử tế, và đừng cảm thấy hỗ thẹn về bản thân”. Đây cũng là lời khuyên thực dụng trong đời sống dành cho mọi người.

Kết thúc buổi học, Hòa thượng để lại lời nhắn nhủ chư hành giả kinh Pháp cú - Số 348, để luôn nghi nhớ mà theo đó thực hành:

Bỏ quá, hiện, vị lai,
Ðến bờ kia cuộc đời,
Ý giải thoát tất cả,
Chớ vướng lại sanh già
”.

 

Một số hình ảnh tại buổi giảng: