Sáng 08/06/2024 (03/5/Giáp Thìn), HT.Minh Thành - UVTT HĐTS GHPGVN, Phó Viện trưởng VNCPHVN, Phó ban Ban Thường trực Giáo phẩm Hệ phái, Trưởng Ban Giáo dục Tu thư PGKS, đã quang lâm về trường hạ Pháp viện Minh Đăng Quang (TP.Thủ Đức, TP.HCM) và có buổi giảng về vấn đề “Học nhớ và học hiểu trong quá trình tu học của giới Tăng sĩ ngày nay”.

Theo đó, Hòa thượng đã nói lên thực trạng thời đại hiện nay, thời đại của sự bùng nổ về thông tin truyền thông. Sự phát triển này được ví như con dao 2 lưỡi. Về mặt tích cực, nhờ sự tối tân của công nghệ thông tin, đã tạo điều kiện thuận lợi cho mọi người tiếp cận kiến thức và nắm bắt thông tin một cách nhanh chóng, dễ dàng hơn. Về mặt tiêu cực, vì sự tự do và xáo trộn danh tính trên không gian mạng nên đa phần khó xác định được tính chính thống hay đúng đắn của thông tin.

Có thể thấy, ngày nay có rất nhiều trừng hợp thông tin, kiến thức trong quá trình truyền tải gây nhầm lẫn, thậm chí bị xuyên tạc sai sự thật, tràn lan, thiếu kiểm chứng trên không gian mạng. Do đó, trong quá trình tra cứu thông tin, học tập từ không gian mạng, mỗi người phải tự trang bị cho mình những kiến thức nền tảng, kỹ năng cơ sở giúp nhận biết, phân tích và bình tĩnh trước mọi thông tin được tiếp nhận, tức phát huy mặt tích cực và hạn chế mặt tiêu cực.

Thêm vào đó, Hòa thượng nhấn mạnh: “Vì sự phát triển nhanh chóng của công nghệ, nên hằng ngày ta tiếp nhận rất nhiều thông tin kiến thức, làm cho sự hiểu biết sâu sắc không còn được xem trọng. Những thông tin ngắn xuất hiện càng nhiều chỉ mang lại sự tiếp nhận ngày càng hời hợt, đó là nguyên nhân làm tâm trí của con người ta bị phân tán, phân mảnh quá lớn, khó mà tập trung vào một việc, một vấn đề cụ thể, trong một thời gian dài. Theo Phật giáo, đó là định lực kém cỏi, dễ trạo cử, buông lung. Cho nên, hiện nay, tư tưởng giáo dục học tập dần chuyển dịch từ học nhớ làm trọng tâm, sang học hiểu làm chính. Nên xu hướng hiện nay là nắm bắt, hiểu thông tin nhanh chóng nhưng không cần đi sâu, nhớ kỹ. Đó là vấn đề của nhớ và hiểu”.

Về vấn đề học nhớ, Hòa thượng cho rằng, trong môi trường tu học Phật giáo thì truyền thống học nhớ, hay thuộc lòng bản kinh đã có từ rất lâu, thời còn Phật tại thế. Đại diện tiêu biểu chính là ngài A-nan, người đa văn bậc nhất. Nhờ việc nhớ như in lời Phật dạy của Ngài nên kinh Phật mới được lưu truyền về sau.

Nhìn thêm vào lịch sử Phật giáo, qua các lần kết tập kinh điển, có thể thấy lợi ích to lớn của việc học nhớ thuộc lòng lời kinh Phật. Đó là công lao rất to lớn của bậc tiền Tăng trong việc lưu giữ kinh Phật qua việc học thuộc lòng, vì thời xưa, phương tiện lưu trữ kinh Phật dưới dạng văn bản chữ viết là rất khó khăn. Vì vậy việc học thuộc lòng trong nền giáo dục Phật giáo là rất quan trọng đối với quá trình lưu truyền cho hậu thế.

Hòa thượng cũng nói lên lợi ích tự thân của người học nhớ thuộc lòng lời kinh. Đó là giúp cho vị ấy tùy lúc hợp duyên có thể đem ra quán sát để hiểu thấu rõ ý nghĩa lời kinh hơn. Như trong kinh có câu: “Lúc 20 tuổi ta hiểu nông cạn, đến 30 tuổi ta thâm nhập thêm một chút, đến 60-70 tuổi ta thấu rõ ràng huyền nghĩa hơn trong lời kinh…”

Về sự học hiểu, Hòa thượng chia sẻ, hiểu là thứ quyết định trong việc học và tu. Vì có sự hiểu đúng đắn, người xuất gia mới đem lời Phật dạy ra áp dụng trong việc tu hành và truyền bá Phật pháp được. Hiểu đúng ý nghĩa lời kinh cũng giúp hành giả uyển chuyển trong quá trình vận dụng và không bị bó buộc vào từng lời từng chữ trong câu kinh.

Hòa thượng khẳng định: “Người học Phật phải biết cân bằng và quân bình trong việc học nhớ và học hiểu. Nhớ mà không hiểu để thực hành thì như ‘đãy dựng sách’. Hiểu mà không nhớ thì sẽ tới lúc ta hiểu sai ý nghĩa ban đầu trong lời dạy của Phật. Chốt lại vấn đề xin nhắc lại lời chư Tổ xưa: ‘Y kinh giải nghĩa tam thế Phật oan, ly kinh nhất tự đồng ma thuyết’. Nghĩa là, y theo lời kinh mà nói theo ý nghĩa văn phạm hiện tại thì oan cho ba đời chư Phật, nhưng nếu giải huyền nghĩa mà không dựa vào từng lời kinh thì đó là ma nói”.

 

Một số hình ảnh tại buổi giảng:

 

Chia sẻ với thân hữu:

In bài viết: