(Đề cương trao đổi kinh nghiệm trụ trì tại Pháp viện Minh Đăng Quang năm 2020) 

DẪN NHẬP

Trụ trì theo nghĩa thông thường là người thực thi trách nhiệm Phật sự Tăng sai, làm nhiệm vụ giữ gìn cơ sở tự viện, tịnh xá, hướng dẫn Tăng tín đồ trong tự viện tịnh xá đó tu hành đúng chánh pháp, hoằng dương chánh pháp làm lợi lạc chúng sanh. Tùy theo mỗi thời đại, trọng trách của trụ trì cũng thay đổi để thích ứng với nhu cầu của thời đại đó, không gói gọn trong trách nhiệm, bổn phận mà hàm chứa tất cả những gì người làm trụ trì phải có, phải làm cho thích nghi với thời đại. Nói cách khác, muốn làm tốt chức năng trụ trì, Tăng Ni cần thể hiện tâm đức, tuệ đức, ứng dụng linh hoạt các phương tiện giáo hóa sao cho thích hợp với thời đại để làm tròn trách nhiệm, bổn phận của mình trong giai đoạn mà mình nhận lãnh trách nhiệm. Trong phạm vi bài thuyết trình này, chúng tôi xin nêu ra một số tiêu chí để chúng ta cùng thảo luận, giúp cho những vị chuẩn bị làm trụ trì một số kinh nghiệm để làm tốt chức năng này trong thời kỳ hội nhập và phát triển.

A – TRỤ TRÌ TRONG THỜI TỔ SƯ VÀ QUÝ ĐỨC THẦY

Trong thời kỳ này vai trò và trách nhiệm của trụ trì rất nhẹ nhàng vì:

• Ảnh hưởng tinh thần giải thoát tuyệt đối của đức Tổ sư truyền dạy nên vai trò của vị trụ trì không được đặt nặng.
• Nhu cầu học Phật của Tăng Ni và Phật tử không cao.
• Những mối quan hệ xã hội không hoặc ít có.
• Thời gian làm trụ trì chỉ trong vòng từ 3 đến 6 tháng phải đổi đi.

B - TRỤ TRÌ TRONG THỜI KỲ HỘI NHẬP VÀ PHÁT TRIỂN

Trong thời đại ngày nay, con người đang bước từng bước khổng lồ tới tương lai, không phải trôi chậm chạp như sáu bảy mươi năm về trước, do đó người làm trụ trì cũng phải tự trang bị cho mình những yếu tố cần thiết để làm tốt chức năng và nhiệm vụ trụ trì cụ thể như:

1. Nắm vững các nguyên lý cơ bản của một vị trụ trì

1.1. Tiếp Tăng độ chúng

+ Tế độ người xuất gia là trọng trách của trụ trì

+ Hướng dẫn, dạy dỗ Tăng (Ni) chúng đến nơi đến chốn

+ Quan tâm đến đời sống Tăng (Ni) chúng

1.2. Giáo hóa cư gia

+ Nhiếp hóa những người chưa biết Đạo

+ Tạo môi trường tu học cho Phật tử:

• Xây dựng cơ sở vật chất phục vụ nhu cầu tu học cho Phật tử
• Tổ chức các khóa tu…
• Tổ chức làm từ thiện…

1.3. Giữ gìn, phát triển cơ sở vật chất

+ Giữ gìn, trùng tu cái cũ

+ Xây dựng thêm cái mới, mở rộng khuôn viên tịnh xá để đáp ứng nhu  cầu sinh hoạt tu học cho Phật tử.

1.4 . Tạo mối quan hệ tốt đẹp với quần chúng và các tổ chức xã hội.

+ Tạo mối quan hệ tốt đẹp với các cấp giáo hội

+ Các cấp chính quyền địa phương

+ Các Tôn giáo bạn

+ Các tổ chức đoàn thể quần chúng

1.5 . Sắp xếp, phân chia công việc cho phù hợp từng người.

1.6 . Nắm bắt kịp thời những tiến bộ khoa học kỹ thuật, nhất là công nghệ thông tin để hướng dẫn Tăng (Ni) sử dụng một cách hữu hiệu những tiến bộ khoa học này trong việc truyền bá chánh pháp.

2. Tâm đức của vị trụ trì

• Nghiêm trì giới luật 
• Bao dung, độ lượng
• Phong thái trang nghiêm, điềm tĩnh 
• Hoan hỷ, hòa đồng
• Không sống xa hoa, phung phí; thực hành hạnh thanh bần.

3. Trụ trì và sự tồn vong của đạo pháp

Tự viện, Tịnh xá là đơn vị cơ sở của Giáo hội, là tế bào của Đạo Pháp, nếu cơ sở phát triễn tốt thì Giáo hội vững mạnh, ngược lại các cơ sở tự viện, tịnh xá bị suy yếu, mất uy tín Tăng (Ni) chúng sẽ ly tán, cư gia bá tánh mất niềm tin, xã hội khinh thường, như vậy làm sao Giáo hội vững mạnh, Đạo pháp hưng thịnh? Một đơn vị cơ sở tự viện, tịnh xá tự nó không thể làm cho thịnh hay suy, mà thịnh suy là do trụ trì.

KẾT LUẬN

Giáo hội, Đạo pháp cần một vị trụ trì có đầy đủ năng lực để làm cho đạo tràng hưng thịnh, Phật pháp xương minh, Tăng già hòa hợp, lợi lạc quần sanh. Tăng (Ni) chúng cần một vị trụ trì có lòng bi mẫn biết chăm lo đời sống cho chúng để chúng yên tâm gởi gắm cuộc đời của mình cho Đạo và phụng sự Đạo; Cần lắm một vị trụ trì biết quan tâm đào tạo Tăng Ni trở thành người đầy đủ đức, tài để kế vãng khai lai. Phật tử tại gia và thập phương bá tánh cần một ngôi đạo tràng thanh tịnh để nương tựa tinh thần, một vị Thầy chơn chánh làm bóng mát che chở cho họ giữa cuộc đời đầy bất an đau khổ. Nếu đã nhận lãnh trách nhiệm trụ trì mà không dám hy sinh làm tốt chức năng này thì làm sao xứng đáng là bực Chúng Trung Tôn, là thạch trụ tòng lâm? Nên chăng chúng ta cần suy nghĩ lại đạo làm trụ trì trong thời kỳ hội nhập và phát triển này.

Chia sẻ với thân hữu:

In bài viết: